Social Media Modellen voor stage- of afstudeeropdracht?

Regelmatig krijg ik van studenten de vraag welk model geschikt is om te gebruiken voor een stage-opdracht of een afstudeerstage. Soms heel algemeen, maar ook zeer gerichte en specifieke vragen naar (het gebruik van) social media modellen.

Worstel je ook met welk model handig is om te gebruiken? Je kunt je dan een paar zaken gaan bedenken. Ik zet ze hieronder op een rij, zodat je tot een goede keuze van één of meerdere modellen kunt komen.

Gaat het om een visie/strategie of moet je praktische adviezen geven?
Soms wordt gevraagd naar een visie op social media, of een plan of strategie om social media in te zetten voor het stagebedrijf. Als dat het geval is, dan dien je eerst een analyse te maken van de huidige situatie. Kijk eerst hoe social media in de organisatie wordt gebruikt, door na te vragen of het centraal in de organisatie wordt geregeld, of dat meerdere mensen gebruik maken van de social media account van het bedrijf. Hier gebruik je het Social Organizing Model voor, om te bepalen hoe dit bij het bedrijf in elkaar steekt. Je kunt echter ook nog wat meer zaken onderzoeken, zoals welke technologieën worden gebruikt en hoe met stakeholders (relaties, klanten, etc.) wordt omgegaan. Lees dan vooral het Social Readiness Model om de fase te bepalen.

Social Media Modellen - Conversation Prism 2013, Brian SolisAls je praktische adviezen wordt gevraagd, ga dan eerst na welke social media kanalen worden gebruikt, en ook waar nog kansen liggen. Bekijk bijvoorbeeld de Conversation Prism om extra aan te geven in welke categorieën de gebruikte social media kanalen kunnen worden geplaatst. Zoek daarna literatuur, blogs en artikelen die meer uitleggen over de specifieke social media kanalen. Kijk vervolgens ook naar de manier waarop deze kanalen worden gebruikt richting de doelgroep (Social Media Piramide) en wat de inhoud en manier van communiceren per kanaal is (Social Media Roadmap).

Wordt je gevraagd om een plan en planning te maken om social media ‘uit te rollen’?
Bepaalde stage-opdrachten draaien om het schrijven van een plan en zelfs een tijdsplanning wanneer welke social media kanalen ingezet kunnen worden. Kijk ook naar de vorige paragraaf over de ‘praktische adviezen’ om hier een begin mee te maken. Daarna gebruik je een Strategisch model, welke je vindt in de categorie Implementatiemodellen. Heel praktische modellen zijn de Social Media Cycle en het Social Strategy Model, die meerdere stappen beschrijven waarin je een plan of strategie vorm kunt geven. Je kunt deze stappen zelfs gebruiken als hoofdstukken voor je scriptie of document.

Moet je gaan bepalen wat de waarde is van social media of een specifiek kanaal? Of wat het oplevert wanneer social media wordt gebruikt?
Deze vraag zie je vaak terugkomen bij bedrijven die nog niet zover zijn met social media. Bepaal dus eerst in welke volwassenheidsfase ze zich bevinden.

Social Media ROI Pyramid (Jeremiah Owyang)

Bijvoorbeeld door het Social Media Maturity Model te gebruiken. Daarna zoek je uit wat precies de vraag is die leeft bij het bedrijf. Je kunt de inspanning van social media (voor bijvoorbeeld marketing- en communicatiedoeleinden) indelen in meerdere categorieën (zie het Vierfasenmodel), en ook met bijbehorende acties gekoppeld, zoals in het Social Impact Model. Ga na in hoeverre je bepaalde KPI’s (belangrijke doelstellingen) in de organisatie kunt meten en noteer deze in het model. Wil je echt berekeningen gaan maken, dan kan het Social Analytics Framework je helpen. In de bijbehorende infographic staan alle formules, maar pas op dat je je niet blind staart op de uitkomsten, want social media kan voor zoveel verschillende zaken worden ingezet, dat een 100% te meten ROI (return-on-investment) niet te halen is.

Wordt je gevraagd hoe doelgroepen bepaald en benaderd kunnen worden via social media?
Vanzelfsprekend is dat een goede en logische vraag. Kijk eerst goed naar de indeling van doelgroepen. Dat kan namelijk op basis van hoe loyaal ze zijn aan het bedrijf (Social Media Engagement Funnel), hoe actief ze op internet en social media kanalen zijn (Social Technographics Ladder), of hoeveel ze van zichzelf laten zien (Social Media Usage Framework). Ga vervolgens na wie de doelgroep is en onderzoek door middel van vragenlijsten of kwantitatief onderzoek onder de klanten en niet-klanten, waar ze zich bevinden. Plot dit in een grafiek of één van de Weergavemodellen, zoals hier genoemd.

SocialMediaModellenBoekVerder nog iets?
Zijn er nog andere vragen die je krijgt, die niet hierboven genoemd staan? Bekijk eens de verschillende categorieën en kijk wat je er uit kunt halen. De belangrijkste modellen staan ook in het Social Media Modellenboek, waar ze nog verder uitgewerkt staan. Hier vind je ook cases en combinaties van meerdere modellen, die nog meer inzichten verschaffen.

Bepaal je niveau en maak stappen op Social Media

Social Readiness Model - Social Media ModellenOm te beoordelen hoever een bedrijf is in het gebruik van Social Media, kun je het Social Readiness Model, ontwikkeld door Jungle Minds in 2012, gebruiken. Ieder bedrijf is in te delen in een fase uit dit model. Als ondernemer kun je ook voor jezelf bepalen waar je naar wilt doorgroeien én hoe je dat moet doen. In deze blogpost licht ik het model toe.

De fasen van het model
Een bedrijf dat een Social virgin is heeft Social Media niet georganiseerd. Dit bedrijf ‘zendt’ vooral productgerichte informatie en lokt weinig interactie uit.

Bedrijven in een Social junior fase hebben Social Media meestal bij één persoon of afdeling belegd. De berichten zijn productgericht en vaak eenrichtingsverkeer. Soms worden er Social Media tools ingezet om te luisteren en/of te zenden.

Continue reading

Modellen voor MKB-ondernemers

MKB en Social MediaDe gemiddelde MKB-ondernemer heeft geen marketing- of communicatie-afdeling die de social media-activiteiten voor hem organiseert. En vaak geen tijd om zich in social media, laat staan social media modellen, te verdiepen. In mijn werk en op mijn blog probeer ik ondernemers toch met behulp van verschillende modellen te ondersteunen. In deze blog bespreek ik drie modellen die voor het MKB toepasbaar en gebruiksvriendelijk zijn. Ik gebruik ze, en ben er van overtuigd dat ondernemers een hoop winst kunnen behalen door vanuit deze modellen te werken.

Continue reading

Wat is de realiteit van Social Media volwassenheid?

Modellen zijn prachtig, daar weet deze site wel raad mee. Maar het is natuurlijk nog beter als de werkelijkheid invulling geeft aan deze modellen, ze uitlegt of ze ondersteunt. In de categorie Volwassenheidsmodellen vind je meerdere modellen die aangeven in welke fase, in welk stadium of op welk niveau je je als organisatie bevindt op het gebied van het inzetten van Social Media op zakelijk vlak.

Op Forbes verscheen een tijdje geleden een artikel over een onderzoek dat enkele van deze fasen/stadia onderschrijft met statistische gegevens. De fasering wordt in vier stappen gedefinieerd, namelijk Ad Hoc, Awareness (bewustwording), Integrated (geïntegreerd) en Optimized (geoptimaliseerd). Zoals in onderstaande uitwerking is af te lezen, zijn 6 op de 10 bedrijven nog in de aftastende, ad hoc, fase. Slechts 1 op de 10 hebben de fase Integrated of zelfs Optimized bereikt.

Social Media Modellen - Social Business Maturity Model

Het complete artikel en de uitwerking van het model met bijbehorende cijfers, is te lezen op de website van Forbes.

McKinsey: Customer Journey & Social Media

Adviesbureau McKinsey ziet de trend ontstaan dat de beslissers in organisaties vaak niet weten wat te doen met de inzet van Social Media op marketinggebied. Het adviesbureau heeft daarom vier primaire functies van Social Media (gedefinieerd in de indeling Monitoren, Reageren, Versterken en (Bege)leiden) gecombineerd met de fasen van de Customer Journey (opgedeeld in de fasen Overwegen, Evalueren, Kopen, Ervaren, Promoten en Binden).

Social Media & The Customer Journey

In het model wordt onderscheid gemaakt tussen de acties die per fase van de Customer Journey belangrijk zijn. Monitoren is tijdens de complete klantreis noodzakelijk, terwijl customer service pas in beeld komt als de klant eenmaal het product of de dienst heeft ervaren.

De complete uitwerking van het model, inclusief voorbeelden, is te lezen op de website van McKinsey.

Strategisch model over interne Social Media

Als er aandacht wordt geschonken aan de toepassing of strategisch gebruik van Social Media, ligt de focus met name op de ‘externe’ netwerken. Echter, interne Social Media mag niet zomaar vergeten worden. Het is een belangrijke ontwikkeling in middelgrote en grote organisaties, die overeenkomsten heeft met de werking van grote sociale netwerken.

Combineer je interne Social Media met het opstellen van een strategie op dit gebied, dan krijg je een onontgonnen gebied, namelijk het strategisch gebruik van interne sociale media. Uit onderzoek blijkt dat meer dan de helft van de medewerkers gebruik maakt van één of meerdere interne Social Media. Mark Smiciklas ontwierp een model, het Internal Social Media Ecosystem model, waarin beschrijft hoe je intern een Social Media strategie kunt implementeren en wat de voordelen zijn. Hij gebruikt hierbij het populaire ‘honeycomb’ (honingraat) model, om te benadrukken dat elke medewerker individueel toegevoegde waarde kan bieden aan de organisatie, en dat dit niet van bovenaf opgelegd dient te worden.

Social Media Model Review: Social Media Landscape

In 2008 kwam Fred Cavazza met een toentertijd up-to-date overzicht van alle sociale kanalen: het Social Media Landscape (2008). Al snel werd dit een verouderd model en in 2011 kwam er een revisie.Social Media Landscape Cavazza deelt het landschap van sociale kanalen en websites op in zeven categorieën. In principe kan elke website, kanaal of app hier een plaats innemen. Is het echter duurzaam genoeg om terug te gaan van de eerdere 10 categorieën naar 7 zeer specifieke groepen?

Het model omschrijft de categorieën Publish, Share, Discuss, Commerce, Location, Network en Games. Hierbinnen vallen de meeste nu bekende Social Media. Het is een stuk overzichtelijker dan het model van Brian Solis, de Conversation Prism. Maar of het duurzaam genoeg is, valt te betwisten.

Kijk voor meer informatie over dit model bij het Social Media Landscape model.

Het Social Media Glue model: hoe sticky is jouw strategie?

Bij het bedenken of uitvoeren van je Social Media strategie wordt niet vaak nagedacht over de continuïteit; meestal zijn er creatieve acties die worden voortgestuwd door inspanningen op sociale kanalen. Je vergaart daarmee veel volgers, vrienden of likes. Daarna blijft het echter vaak heel erg stil. Sjef Kerkhofs van DailyDialogues (bekend van het boek Social Marketing Strategy) onderkent dit probleem en omschrijft eigenlijk de oplossing in het Social Media Glue model.

 Social Media Glue Model

De drie benoemde aspecten (getallen in rode cirkels) zijn:

  1. het Social Media netwerk, wat je basis vormt voor acties en vervolgacties; het aantal volgers, vrienden, fans en likes;
  2. de content die je plaatst op sociale netwerken en je website, oftewel de inhoud van je berichten; waar wil je je volgers, vrienden, fans en likes mee voeden, verbazen of informeren?
  3. de lijn die je ziet is niet lineair, maar wel groeiend; het geeft de waarde weer van je sociale inspanningen. Omdat je een netwerk opbouwt op je sociale kanalen zal elke volgende actie relatief gezien meer impact hebben dan de vorige. En een groter bereik, wat weer meer virale effecten teweeg zal brengen.
    .

Een simpel doch doeltreffende weergave van een belangrijk voordeel van een solide sociale basis: explosieve groei van je KPI’s door de inzet van (bestaande) middelen. Bron: blogpost op Bijgespijkerd.nl

Social Media Model Review: Social Media Adoption Curve

Adoptiemodellen hebben een herkenbare opbouw; in chronologische volgorde worden bepaalde fasen door organisaties voltooid, waarna er een volgende fase plaatsvindt. Ondanks alle literatuur en Social Media success-cases, blijven organisaties de meeste fasen keurig doorlopen.Social Media Model - Social Media Adoption Model

Als laatste adoptiemodel is de Social Media Adoption Curve toegevoegd. Een model dat meerdere fasen aangeeft, maar daarbij ook twee belangrijke ‘mindshifts’ bij organisaties constateert. De eerste vindt plaats tussen het eenrichtingsverkeer dat organisaties als verlengstuk van de traditionele marketingtactieken beoefent, en het tweerichtingsverkeer dat ontstaat wanneer diezelfde organisaties de waarde van Social Media als dialoogtool inschatten.
De tweede mindshift vindt plaats wanneer de Social Media gebruikers, behalve als informatiebron, ook als creatiemiddel ingezet kunnen worden om betere prestaties te leveren door het verbeteren van producten, diensten en ideeën.

Enig punt van kritiek op dit model is de fase ‘broadcast’ (zenden). Social Media is al lang geen zendmiddel meer en dit wordt door veel organisaties ook onderkend. Laten we het erop houden dat het model al een tijdje bestaat, en dat het daarom deze fase bevat.

Kijk voor meer informatie over dit model bij: Social Media Adoption Curve.